Kısa yanıt
39 metre üzerindeki yabancı bayraklı ticari yatlar, Türk limanlarında yolcu taşıyabilmek için önce Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan faaliyet izni almalı, sonra Seyir İzin Belgesi (SİB) düzenletmelidir. 39 metre ve altındaki yatlar yolcusuz giremez. 39 metre üzeri yatlardan ayrıca yıllık belirlenen sosyal-teknik altyapı katkı payı alınır.
Hukuki Dayanak
Yabancı bayraklı ticari yatların Türk limanlarına girişi; 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu'nun 29. maddesi ile Deniz Turizmi Yönetmeliği'nin 42/A ve 47. maddelerine dayanır. Uygulamanın güncel esasları, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın 16.11.2023 tarihli yazısıyla İMEAK Deniz Ticaret Odası tarafından duyurulmuştur.
39 Metre Üzerindeki Yatlar
- Türk karasularında ticari faaliyette bulunabilmek (yolcu alabilmek) için önce Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan faaliyet izni belgesi alınması zorunludur.
- Faaliyet izni olmadan yolcu alınamaz.
- İzin alındıktan sonra Seyir İzin Belgesi (SİB) düzenlenerek kabotajda ticari seyir yapılabilir.
- Yalnızca yakıt veya kumanya ikmali amacıyla limana gelen yatlar, acente tarafından verilecek yazılı taahhüt şartıyla giriş yapabilir; işlem biter bitmez limanı terk etmeleri gerekir.
39 Metre ve Altındaki Yatlar
- Yolcusuz olarak Türk limanına giriş yapamazlar.
- Yolcuyla gelen yatlardan sosyal ve teknik altyapı katkı payı alınır.
- Bu yatlar Türkiye'de yolcu indirebilir, ancak yeni yolcu alamaz.
Bakım, Onarım ve Kışlama Amacıyla Gelen Yatlar
Bakım, onarım veya kışlama amacıyla gelen yabancı bayraklı ticari yatlara, ilgili tesisle yapılmış sözleşmenin ibraz edilmesi şartıyla Seyir İzin Belgesi düzenlenir. 39 metre üzerindeki yatlarda, kışlama/bakım süresince ticari faaliyet (yolcu taşımacılığı) yapılamaz.
Sosyal ve Teknik Altyapı Katkı Payı
2634 sayılı Kanun'un 29. maddesine eklenen fıkra uyarınca, 39 metre üzerindeki yabancı bayraklı ticari yatlardan Kültür ve Turizm Bakanlığı'nca her yıl belirlenen bir katkı payı alınır. 2024 yılı tarifesi (10 günü aşan taleplerde 30 günlük ücretin tamamı alınır):
| Yat boyu | 30 gün için | 10 gün için |
|---|---|---|
| 39–60 metre | 1.250.000 TL | 625.000 TL |
| 60–80 metre | 1.800.000 TL | 900.000 TL |
| 80 metre üzeri | 3.600.000 TL | 1.800.000 TL |
Bu tarife her yıl yeniden belirlendiği için, güncel rakamlar için Kültür ve Turizm Bakanlığı Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğü'nün o yıla ait duyurusu esas alınmalıdır.
Özetle
| Durum | Kural |
|---|---|
| 39m üzeri, yolcu taşımak isteyen | Önce faaliyet izni, sonra SİB gerekir |
| 39m üzeri, sadece yakıt/kumanya | Acente taahhüdüyle giriş, işlem sonrası derhal çıkış |
| 39m ve altı | Yolcusuz giremez; yolcuyla gelene altyapı payı uygulanır |
| Bakım/onarım/kışlama | Tesis sözleşmesiyle SİB; 39m üzeri süre boyunca ticari faaliyet yasak |
Sıkça Sorulan Sorular
39 metre üzeri yabancı bayraklı bir yat Türk limanına nasıl girebilir?
Önce Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan faaliyet izni belgesi alınması gerekir; bu izin olmadan yolcu alınamaz. İzin alındıktan sonra Seyir İzin Belgesi (SİB) düzenlenerek kabotajda ticari seyir yapılabilir.
39 metre ve altındaki yatlar yolcusuz Türk limanına girebilir mi?
Hayır. 39 metre ve altındaki yabancı bayraklı ticari yatlar yolcusuz olarak Türk limanına giriş yapamaz; yolcuyla gelenlerden sosyal ve teknik altyapı katkı payı alınır.
Sadece yakıt almak için gelen yabancı bayraklı yat izne tabi mi?
Yalnızca yakıt veya kumanya ikmali amacıyla gelen yatlar, acente tarafından verilecek yazılı taahhüt şartıyla limana girebilir; ancak işlem tamamlanır tamamlanmaz limanı terk etmeleri gerekir.
Sosyal ve teknik altyapı katkı payı her yıl aynı mı?
Hayır, bu ücret Kültür ve Turizm Bakanlığı Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğü tarafından her yıl yeniden belirlenir. 2024 yılında 39-60 metre için 30 günlük 1.250.000 TL uygulanmıştır; güncel yıl için Bakanlığın duyurusu esas alınmalıdır.
